Handgeschilderde Japanse Satsuma vaas met weelderig bloemenmotief

13934

Deze handgeschilderde Japanse Satsuma vaas is uitgevoerd in keramiek en heeft een elegante, langgerekte balustervorm met afgeronde schouders, een ingesnoerde hals en een licht geschulpte mondrand. De crèmekleurige ondergrond is rijk gedecoreerd met grote florale voorstellingen, donkerblauwe ornamenten en goudkleurige accenten.

Het ontwerp sluit aan bij de decoratieve traditie van Satsuma-keramiek, oorspronkelijk verbonden met de voormalige Japanse provincie Satsuma op Kyushu. De term Satsuma werd later ook gebruikt voor keramiek dat elders in Japan in deze herkenbare stijl werd vervaardigd. Kenmerkend zijn de lichte ondergrond, fijn geschilderde decoraties, het gebruik van goud en het netwerk van fijne craquelélijnen in het glazuur.

De hoofddecoratie bestaat uit grote, meerbladige bloemen die op basis van hun vorm het meest als pioenrozen (botan) kunnen worden geïnterpreteerd. Ze zijn weergegeven in rood-, roze- en crèmetinten en gecombineerd met groen, blauwgroen en donkerblauw blad. In de Japanse beeldtraditie geldt de pioenroos als een symbool van rijkdom, voorspoed, schoonheid en aanzien. Door haar grote en weelderige bloemvorm wordt de pioenroos traditioneel ook wel met vorstelijkheid onder de bloemen geassocieerd. De kleinere goudkleurige bloesem- en besachtige takjes rondom de hoofdvoorstelling functioneren vooral als aanvullende florale decoratie; hun exacte botanische soort is op basis van de gestileerde voorstelling niet met zekerheid vast te stellen.

Naast de naturalistischer uitgewerkte pioenrozen bevat de vaas sterk gestileerde bloem- en bladornamenten. Aan de zijkanten is een symmetrisch opgebouwd rood en donkerblauw motief aangebracht dat eerder ornamentaal dan botanisch is weergegeven. Dit motief wordt omlijst door krullende ranken en goudaccenten. De hals is afgewerkt met een blauwgrijs vlak waarin talrijke kleine goudkleurige bloemen zijn aangebracht. Een donkerblauwe band met goudkleurige rand accentueert zowel de mond als de voet.

De beschildering combineert vrije florale vormen met fijn lijnwerk en goudkleurige contouren. Vooral in de nerven van de bladeren, de bloemblaadjes en de ornamentale ranken is het handmatige karakter van de decoratie zichtbaar. De asymmetrisch geplaatste takken en bloemen worden afgewisseld met meer symmetrische ornamenten, waardoor naturalistische en gestileerde elementen binnen één compositie samenkomen.

Over het crèmekleurige glazuur is duidelijk een fijn netwerk van craquelé zichtbaar. Dit craquelé behoort tot de glazuurafwerking en is kenmerkend voor veel keramiek in Satsuma-stijl. Het is geen teken dat de vaas gebroken is geweest of dat deze barsten door beschadiging vertoont.

Op de onderzijde bevindt zich een rode rechthoekige stempel met Japanse karakters 薩摩 (Satsuma). Daaronder staat in het Engels “SATSUMA JAPAN – HAND PAINTED”, wat letterlijk aangeeft dat de vaas als Satsuma uit Japan en als handbeschilderd is gemarkeerd. Op basis van de foto’s alleen is echter geen specifieke maker of exacte productiedatum met zekerheid vast te stellen.

Afmetingen en specificaties

• Hoogte: 34 cm
• Diameter bovenkant: 16 cm
• Diepte: 32 cm
• Diameter voet: 14 cm
• Gewicht: 2,24 kg
• Materiaal: keramiek
• Techniek: handgeschilderde decoratie
• Decoratie: florale voorstelling met vermoedelijk pioenrozen, bladeren en gestileerde bloemornamenten
• Kleuren: crème, donkerblauw, blauwgroen, groen, rood, roze en goudkleurige accenten
• Afwerking: craqueléglazuur
• Vorm: langgerekte balustervorm met geschulpte mondrand
• Markering onderzijde: rode stempel met Japanse karakters 薩摩 (Satsuma) en de Engelse tekst “SATSUMA JAPAN – HAND PAINTED”
• Herkomst: Japan
• Stijl: Satsuma